Tamowanie krwotoków w ratownictwie pola walki.

Masowe krwawienie jest najczęstszą możliwą do uniknięcia przyczyną zgonu na polu walki. Poszkodowany z dużymi obrażeniami może wykrwawić  się na śmierć nawet w czasie do 3 minut. Priorytetm jest szybkie, skuteczne i trwałe tamowanie krwawień, zgodnie z zasadami Tactical Combat Casualty Care (TCCC), opracowanymi przez Committee on Tactical Combat Casualty Care. Stąd zasada priorytetu („M” w MARCH) Massive Hemorrhage (masywne krwawienie) → z awsze jako pierwsze, nawet przed oceną oddechu.

Krwawienia z kończyn (kończyny dolne i górne), najczęstsze i najbardziej śmiertelne.

Podstawowe środki:

• Opaska uciskowa (staza taktyczna)
  – podstawowy sposób zakładania: wysoko i ciasno, powyżej rany,
  – może być potrzebna następna, jeśli pierwsza nie zadziała.

Zastosowanie:

• amputacje,
• rany postrzałowe z masywnym krwotokiem,
• zmiażdżenia.

Staza taktyczna jest złotym standardem w tamowaniu krwawień z kończyn.

Krwawienia z tzw. obszarów przejściowych na korpusie (np. pachwin, pośladków, barków, szyi)

Podstawowe środki:

• Opatrunki hemostatyczne
  – gaza lub aplikator wypełniony gazikami z czynnikiem krzepnięcia,
• Pakowanie rany (wound packing)
  – ciasne wypełnienie rany gazą typu Z,
• Dalej, po wypełnieniu objętości rany ucisk bezpośredni (również przy użyciu dedykowanego sprzętu np. SJT, AAJT)
  –  3–10 min → do skutku.

Zastosowanie:

• rany postrzałowe pachwin,
• rany szyi (bez ucisku na drogi oddech),
• rany w pobliżu dużych naczyń.

Jeśli krwawienie wraca → ponowne pakowanie + ucisk.

Rana z klatki piersiowej penetrująca, zagrożenie odmą wentylową (otwartą).

Podstawowe środki:

• Opatrunek wentylowy lub zastawkowy
  – na rany wlotowe i wylotowe
• zapobieganie odmie prężnej przez obserwację stanu poszkodowanego i ew. odbarczanie odmy (burping).

Cel:

• uszczelnienie rany z usuwaniem nadmiaru powietrza
• zapobieganie zapadaniu się płuca.

Krwawienia z jamy brzusznej.

Krwotok wewnętrzny – brak możliwości skutecznego tamowania w terenie.

Postępowanie:

• szybkie rozpoznanie,
• opatrunek osłonowy,
• jak najszybsza ewakuacja medyczna.

Jedyne skuteczne leczenie jest możliwe przez interwencję chirurgiczną.

Wiedza powyższa wymusza zawartość minimalnego zestawu do tamowania krwawień na polu walki (JFAK/IFAK), gdzie powinny się znaleźć:

• opaska uciskowa (min. 1, najlepiej 2),
• gaza hemostatyczna,
• bandaż uciskowy/opatrunek indywidualny
• opatrunek wentylowy/zastawkowy.